![]() |
Yau Shekaru 15 Kenan da Harin Bom na Jajibirin Kirsimeti a Jos, Najeriya |
A ranar 24 ga Disamba, 2010, birnin Jos da ke Jihar Plateau ya fuskanci ɗaya daga cikin hare-haren ta’addanci mafi muni a tarihinsa, lokacin da bama-bamai suka tashi a daren jajibirin Kirsimeti, lamarin da ya yi sanadiyyar mutuwar mutane da dama tare da tayar da mummunan rikici.
Harin ya sake nuna irin tashin hankulan addini da kabilanci da suka dade suna addabar yankin Jos da kewaye, inda rashin amincewa tsakanin al’umma ke yawan rikidewa zuwa rikici.
Yawan Asarar Rayuka
Rahotanni kan adadin mutanen da suka mutu sun bambanta:
- Rahotannin farko na gwamnati da kafafen watsa labarai sun kiyasta mutuwar mutane 32 zuwa 38
- Sai dai daga baya, shugabannin al’umma da wasu rahotanni masu zaman kansu sun bayyana cewa adadin ya kai akalla mutane 80 zuwa 107
Baya ga mutuwar mutane, daruruwan mutane sun jikkata, yayin da gidaje, motoci da wuraren kasuwanci suka lalace sakamakon fashewar bama-baman da kuma tarzomar da ta biyo baya.
Rikicin Ramuwar Gayya
Bayan fashewar bama-baman:
- tarzoma ta barke nan take
- an samu kisan ramuwar gayya (tit-for-tat attacks) tsakanin al’ummomi
- a cikin makonnin da suka biyo baya, tashin hankali a Jos da ƙauyukan da ke kewaye ya yi sanadiyyar ƙarin mutuwar ɗaruruwan mutane
Wannan ya sanya rikicin ya zamo ba kawai harin ta’addanci ba, har ma rikicin jama’a mai faɗi.
Wuraren da Harin Ya Shafa
Rahotanni sun nuna cewa:
- akalla bama-bamai huɗu zuwa biyar ne suka tashi
- an kai hare-haren ne a unguwa-unguwa da galibinsu Kiristoci ne ke zaune
Manyan wuraren da abin ya shafa sun haɗa da:
- Angwan Rukuba (kusa da babbar kasuwa)
- Kabong
- Gada Biu
Wadannan wurare suna daga cikin yankunan da ke da tarihin rikice-rikice tun shekaru da dama.
Wanda Aka Dora Alhaki
Kungiyar masu tsattsauran ra’ayin Islama Boko Haram
(Jama’atu Ahlis Sunnah Lidda’awati wal Jihad)
ta ɗauki alhakin harin, inda ta bayyana cewa:
- harin na matsayin ramuwar gayya ne
- tana danganta shi da abin da ta kira cin zarafin Musulmai a baya a yankin
Wannan ikirari ya ƙara tsananta fargaba da rashin jituwa a ƙasar baki ɗaya a wancan lokaci.
Tunawa da Abin da Ya Faru
Yau, bayan shekaru 15:
- 24 ga Disamba ta zama ranar tunawa ga al’ummar Jos
- iyalan waɗanda suka rasa rayukansu na ci gaba da neman adalci da warkarwa
- ana girmama fararen hula da jami’an tsaro da suka rasa rayukansu yayin ƙoƙarin daƙile rikicin
Har zuwa shekarar 2025, ana ci gaba da tunawa da wannan rana a matsayin:
- darasi kan illar tashin hankali
- kira ga zaman lafiya, adalci, da fahimtar juna tsakanin al’umma
Kammalawa
Harin bom na jajibirin Kirsimeti a Jos a shekarar 2010:
- ya kasance mummunan rauni a tarihin Najeriya
- ya nuna yadda ta’addanci da rikicin cikin gida ke iya jefa al’umma cikin bala’i
- kuma ya jaddada muhimmancin zaman lafiya, sulhu, da girmama bambance-bambance
Tunawa da abin da ya faru ba wai don tsananta ƙiyayya ba ne, sai dai domin hana sake faruwar irinsa.
